Âdem

Adam, insan, insanoğlu anlamına gelir. Dinsel inançlara göre, yaratılan ilk insan ve ilk peygamberin adıdır. İbraniceden dilimize geçen bu kelime çoğunlukla adem şeklinde yanlış telaffuz edilmektedir. Doğru kullanımı âdem şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

adem (Yanlış kullanım)

âdem ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Hz. Ali’ye göre de, Âdem‘in anlamı, toprağın değişik elementlerinden yaratılan varlık demektir.

Ayrım

Ayrım; bölümlere veya parçalara ayırma işi, benzer şeylerin birbirleri ile karıştırılmasını önlemeye yarayan özellik, ayrılma noktası anlamlarında kullanılmaktadır. Arapçadan dilimize yerleşmiş olan kelime, ayırım şeklinde yanlış telaffuz edilmektedir. Doğru yazımda, y harfinden sonra ı harfi kullanılmamalıdır.

Doğru yazımı:

ayırım (Yanlış kullanım)

ayrım  ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Hiçbir insana din, dil ve ırk farklılıklarından dolayı ayrım yapılmamalıdır.

Miras, kardeşler arasında ayrımcılık yapılmadan eşit olarak dağıtıldı.

Ateşkes

Ateşkes, tarafların savaş halinde iken savaşı durdurma kararı alması, mütareke olarak tanımlanmaktadır. Kelime, ateş kes şeklinde yazıldığında farklı bir anlam taşımaktadır. Burada belirtilen tanıma uygun yazım şekli, ateşkes şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

ateş kes (Yanlış kullanım)

ateşkes  ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Mondros Ateşkes Anlaşması, Osmanlı İmparatorluğu ile İtilaf Devletleri arasında imzalanmıştır.

Kurban Bayramı öncesinde, Halep çevresinde ateşkes anlaşması imzalanması için görüşmeler devam ediyor.

Ata binmek

Ata binmek, binicilik ve at ile yolculuk etmek anlamında kullanılmaktadır. Genel anlamı itibariyle, at binmek şeklinde telaffuz edilmesi yanlış olacaktır.

Doğru yazımı:

at binmek (Yanlış kullanım)

ata binmek  ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Küçüklüğümden beri en büyük hayalim ata binmekti. En sonunda bu hayali gerçekleştirdim.

Ata binmek ve at üzerinde kalmak sanıldığı kadar da kolay değilmiş.

Abazan

Abazan, uzun bir süre cinsel ilişkiden uzak kalmış kimselere söylenen bir sözcüktür. Argoda ise karnı aç olan kişilere söylenir. Sıklıkla yanlış yazılır. Abaza gibi hatalı kullanıma maruz kalan kelimenin doğru yazımı abazan şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

abaza (Yanlış kullanım)

abazan ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Parası pulu olmayan işsiz bir abazana kim kız verir?

Ait

Türkçe bir kelime olmadığı için halk dilinde telaffuzunda ve yazımında sıklıkla yanlışlık yapılan ait kelimesi, ilgilendiren, ilişkin, ilişik, ilgili anlamlarında kullanılmaktadır. Yazı dilinde ayit olarak kullanımına rastlanan ait kelimesinin bu kullanımı doğru değildir.

Doğru yazımı:

Ayit (Yanlış kullanım)

Ait ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Günümüz genç kuşağında kendini hiç bir yere ait hissedememe sorunu bazılarını yeni keşiflere iterken bazılarını belki yeterli cesaretleri olmadığı için mevcut düzenleri içerisinde mutsuzlukla debelenir halde bırakıyor.

Aklıevvel

Genellikle mecazi anlamda kullanılan akıl ve önce anlamına gelen evvel kelimelerinin birleşiminden oluşmuş, bileşik kelime olan aklıevvel Arapça kökenlidir. TDK’daki tanım uyarınca, akıllı geçinen ya da densiz, münasebetsiz, sağduyu sahibi olmayan kişiler için kullanılan bir sıfat olarak kullanılmaktadır. Günlük kullanımda telaffuz olarak fark etmese de yazı dilinde kimi zaman ayrı yazılarak, aklı evvel şeklinde kullanılmaktadır. Aklıevvel birleşik yazılan bir birleşik kelime olup, ayrı yazılması imla hatası olarak değerlendirilmektedir.

Doğru yazımı:

aklı evvel (Yanlış kullanım)

aklıevvel ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Sabahtan akşama kadar kahvede, çarşıda, meydanda ileri geri konuşuyor, şu aklıevvele bir oyun oynayalım da aklı başına gelsin.

Amfi

Amfi, arka arkaya sıralanmış ve basamaklı olarak yükselen derslik olarak tanımlanmaktadır. Yunanca’dan dilimize yerleşen kelime, amplifikatör yani yükselteç olarak da bilinmektedir. Kelimenin anfi şeklinde yazılması ve telaffuz edilmesi hatalıdır. 

Doğru yazımı:

Anfi (Yanlış kullanım)

Amfi ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Yaz boyunca, Mersin Toroslardaki Nejat Uygur amfi tiyatrosunda etkinliklikler devam edecek.

Finaller sonrasında amfideki sıralar daha da boşaldı.

Antrenman

Antrenman, spor karşılaşmalarına katılacak sporcuların yapmış oldukları alıştırma ya da ön hazırlık olarak tanımlanmaktadır. Fransızca kökenli olan kelimenin, antreman olarak telaffuz edilmesi ve yazılması hatalıdır.

Doğru yazımı:

Antreman (Yanlış kullanım)

Antrenman ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Hafta sonu yapılan antrenmanda, takım kaptanı sakatlandı.

Bilgi yarışmasında karşımıza çıkacak ekip karşısında antrenmanlıyız.

Alüminyum

Alüminyum, gümüş parlaklığında olan hafif bir elementin adıdır. Bu elementten yapılan eşya isimlerinin başında da alüminyum kelimesi yer alır. Örneğin; alüminyum tencere, alüminyum folyo gibi.  Aliminyum ve alimünyum olarak yanlış telaffuz edilmektedir.

Doğru yazımı:

Aliminyum (Yanlış kullanım)

Alimünyum (Yanlış kullanım)

Alüminyum ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Alüminyum folyo ile sarılmış olan yiyeceklerinizi kesinlikle fırınlamayın. Yüksek ısı alüminyumun yiyeceğe karışmasına ve dolayısıyla da zehirlenmeye neden olmaktadır.