Başakşehir

Başakşehir, İstanbul’un 39 ilçesinden birisidir. 380.000 kişilik nüfusu ile İstanbul’un Avrupa tarafında olup üç ana bölgeden ve 10 mahalleden oluşmaktadır. Bu kelime genellikle Başak şehir şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı Başakşehir şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

Başak şehir (Yanlış kullanım)

Başakşehir ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Başakşehir, akıllı şehircilik ve yeni teknolojiler üretimi için Türkiye, bölge ve dünyaya örnek olabilecek ender lokasyonlardan birisidir.

Başköşe

Başköşe kelimesi bir yerde en saygın kişinin veya büyüklerin oturması için ayrılan yer, tör anlamına gelir. Başköşe kelimesi gelende ayrı yazılır ancak birleşik yazılması gerekir. Bu kelime genellikle baş köşe şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı başköşe şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

baş köşe (Yanlış kullanım)

başköşe ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

“Suya en başköşeyi ayırmalarının nedeni de iyi suyun, hemen hemen memleketimizin dört bucağından fışkırmasıdır.” – S. Birsel

Başsağlığı

Başsağlığı kelimesi ölen bir kimsenin yakınlarına ilgi ve yakınlık gösterme anlamına gelir. Başsağlığı kelimesi genelde ayrı yazılır ancak birleşik yazılması gerekir. Bu kelime genellikle baş sağlığı şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı başsağlığı şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

baş sağlığı (Yanlış kullanım)

başsağlığı ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Saldırıda ölen şehitlerin ailelerine başsağlığı dilemek üzere evlerine gidilecek.

Birer birer

Üleştirme sayıları rakamla değil yazıyla belirtilir: 2’şer değil ikişer, 9’ar değil dokuzar, 100’er değil yüzer vb. Yazılırken arada boşluk bırakılır. Bu kelime genellikle birerbirer şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı birer birer şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

birerbirer (Yanlış kullanım)

birer birer ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Dersten kaçan öğrencileri birer birer bulup sınıfa topladı.

Beşer beşer

Üleştirme sayıları rakamla değil yazıyla belirtilir: 2’şer değil ikişer, 9’ar değil dokuzar, 100’er değil yüzer vb. Yazılırken arada boşluk bırakılır. Bu kelime genellikle beşerbeşer şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı beşer beşer şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

beşerbeşer (Yanlış kullanım)

beşer beşer ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Hoca sözlüde beşer beşer saymamı istedi.

Bağlam

Deste anlamına gelir. Herhangi bir olguda olaylar, durumlar, ilişkiler örgüsü veya bağlantısı, kontekst anlamına da gelir. Dil biliminde bir dil birimini çevreleyen, ondan önce veya sonra gelen, birçok durumda söz konusu birimi etkileyen, onun anlamını, değerini belirleyen birim veya birimler bütünü demektir. Bu kelime genellikle balam şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı bağlam şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

balam (Yanlış kullanım)

bağlam ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

“Uygarlık bağlamında Batı ve Doğu diye bir ayrım yapılmamakta bir bütün olarak düşünülmektedir.” – A. Cemal

Büyük ünlü uyumu

Dilbilgisi terimidir. Türkçe bir kelimenin ilk hecesinde kalın bir ünlü a, ı, o, u varsa ondan sonra gelen bütün hecelerin kalın ünlülerle, ince bir ünlü e, i, ö, ü varsa sonraki hecelerin de ince ünlülerle sürüp gitmesi kuralı, büyük sesli uyumu: Çocuklaşmak, denizcilik gibi. Bu kelime genellikle büyükünlü uyumu şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı büyük ünlü uyumu şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

büyükünlü uyumu (Yanlış kullanım)

büyük ünlü uyumu ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Yabancı sözcüklerde büyük ünlü uyumu aranmaz. Çünkü büyük ünlü uyumu kuralı Türkçe sözcükler için geçerlidir.

Biyografya

Bir kişinin hayatından söz eden eser anlamına gelir. Biyografya, bir taraftan tarihin şahıslarla uğraşan kısmı olduğu gibi öbür taraftan edebî türlerden biridir. Bu kelime genellikle biografya şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı biyografya şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

biografya (Yanlış kullanım)

biyografya ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

“Türk Sinemasından Yönetmenler” isimli biyografya çalışmasını çok beğendim.

Baklagiller

Baklagiller bitki bilimi terimidir.  Bakla, fasulye, akasya, keçiboynuzu vb. badıçlı pek çok sebze ve ağacı içine alan, iki çenekli ayrı taç yapraklılardan büyük bir bitki familyası anlamına gelir. Bu kelime genellikle bakla giller şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı baklagiller şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

bakla giller (Yanlış kullanım)

baklagiller ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Diyetisyen gün içinde mutlaka baklagillerden tüketmemi istedi.

Bambal

Birçok anlamı vardır. Şımarık, nazlı, hoppa, yılışık anlamlarına gelir. Ayrıca tombul, şişman, gürbüz çocuk, hayvan yavrusu demektir. Bir diğer anlamı karataban da denilen bir hastalıktır. Karaağacın meyve veya çiçeklerine de denilir. Arı büyüklüğünde yeşil başlı bir cins sinektir. Bu kelime genellikle bam bal şeklinde yanlış yazılmaktadır. Doğru kullanımı bambal şeklinde olmalıdır.

Doğru yazımı:

bam bal (Yanlış kullanım)

bambal ✓ (Doğru kullanım)

Cümle içinde örnek kullanım:

Böceklerim bambal hastalığına tutuldu.